SOMMEN.ALS-voorbeelden in Excel: meerdere voorwaarden, een periode, en wat je doet als het niet werkt

Wat doet SOMMEN.ALS in Excel?

SOMMEN.ALS telt de getallen op uit de rijen die aan al je voorwaarden voldoen. Waar SOM.ALS één vraag stelt, stelt SOMMEN.ALS er zoveel als je wilt: is het kleding, én heeft Sofie het verkocht? =SOMMEN.ALS(C2:C16;B2:B16;"Kleding";E2:E16;"Sofie") telt alleen de prijzen op waar allebei kloppen. In een Engelstalige Excel heet de functie SUMIFS.

Alle voorbeelden rekenen op hetzelfde blad: een week verkopen van Kringwinkel Tweede Kans in Gent, de vierde klant in onze Excel-cursus. Wil je de functie stap voor stap leren, volg dan de les over meerdere voorwaarden. Ken je SOM.ALS nog niet, begin dan daar: de criteria werken precies hetzelfde. Dit artikel is het naslagwerk bij de stap naar meer dan één voorwaarde.

Hoe schrijf je een SOMMEN.ALS-formule?

Eerst komt wat je optelt, daarna volgen de voorwaarden twee aan twee. Het eerste paar is verplicht, de andere paren zijn optioneel, en je mag er tot 127 gebruiken (Microsoft).

=SOMMEN.ALS(optelbereik;criteriumbereik1;criterium1;[criteriumbereik2;criterium2];…)

In een Engelstalige Excel met Britse of Amerikaanse instellingen schrijf je =SUMIFS(C2:C16,B2:B16,"Kleding",E2:E16,"Sofie"). Neem je een formule over van een Engelstalige site, vertaal dan de functienaam en de komma's. Op de cursuspagina's kies je zelf welke vorm je ziet.

Hoe tel je op met twee voorwaarden?

Coördinator Yasmina van Tweede Kans wil weten wat Sofie aan kleding verkocht. Dit is het hele blad, met alle vijftien verkopen van de week. In G2 staat een prijsgrens van 10 euro, waar we straks naar verwijzen.

=SOMMEN.ALS(C2:C16;B2:B16;"Kleding";E2:E16;"Sofie")

De formule geeft 19 euro. Excel bekijkt elke rij en test beide voorwaarden op die rij. Kleding komt zes keer voor, maar alleen Jas groen, T-shirt XL en T-shirt M zijn ook van Sofie: 12 + 4 + 3 = 19. De lamp van Sofie valt af op de categorie, de jas zwart op de vrijwilliger. Een rij telt alleen mee als alle voorwaarden kloppen.

Probeer het zelf. De oefening draait op het echte blad van Tweede Kans, en je typt de formule zoals in Excel, met puntkomma's of komma's.

Je formule rekende in je eigen browser, op een echte rekenmotor. We controleren de uitkomst, niet de letters: daarna rekenen we je formule nog eens op een verborgen versie van het blad, met andere prijzen en dagen. Wie 16 overtypt, valt daar door de mand.

Hoe gebruik je groter dan en een cel in SOMMEN.ALS?

Net als bij SOM.ALS: het teken staat tussen aanhalingstekens en een cel plak je eraan met &. Een criterium kan elke vorm aannemen die je kent van de les over criteria, en je mag de vormen mengen. Het bereik dat je test mag ook het optelbereik zelf zijn. Zo test je op de prijs en tel je diezelfde prijs op.

Jokertekens werken ook: ? staat voor één teken, * voor een reeks tekens, en een ~ ervoor maakt er een gewoon vraagteken of sterretje van (Microsoft). Verwijs je naar een cel, dan past de formule zich aan zodra iemand de grens wijzigt. Probeer dat hieronder. De verborgen versie van het blad heeft een andere grens, dus een getypte 10 valt op.

Hoe tel je op tussen twee waarden of in een periode?

Gebruik hetzelfde bereik twee keer, met een ondergrens en een bovengrens. =SOMMEN.ALS(C2:C16;C2:C16;">=5";C2:C16;"<=10") telt de prijzen van 5 tot en met 10 euro op: 35 euro, voor de lamp, het jasje, het spel, de vaas en de boekensteun. Dat kan alleen met SOMMEN.ALS, omdat SOM.ALS maar één criterium heeft.

Een periode werkt net zo, want een datum is voor Excel een getal. Tweede Kans noteert de dag als tekst, maar stond er in kolom D een echte datum, dan schreef je voor heel november:

=SOMMEN.ALS(C2:C16;D2:D16;">="&DATUM(2026;11;1);D2:D16;"<"&DATUM(2026;12;1))

Test op kleiner dan 1 december in plaats van kleiner dan of gelijk aan 30 november. Zo telt een verkoop op 30 november om 15 uur nog mee, want die ligt net na de datum van 30 november. Staan de begin- en einddatum in cellen, dan wordt het ">="&H1 en "<"&H2+1, met H1 en H2 als voorbeeld. Dan kiest Yasmina zelf de periode, en hoeft ze de formule niet aan te raken.

Kan SOMMEN.ALS werken met OF?

Niet met gewone criteria: alle voorwaarden in één SOMMEN.ALS moeten tegelijk kloppen. Daarom geeft =SOMMEN.ALS(C2:C16;B2:B16;"Kleding";B2:B16;"Boeken") 0 euro. Geen enkele cel is kleding én boeken tegelijk. Dat is de meest gemaakte denkfout met deze functie, en ze levert geen foutmelding op, alleen een nul.

Voor het ene of het andere tel je twee formules op. =SOMMEN.ALS(C2:C16;B2:B16;"Kleding")+SOMMEN.ALS(C2:C16;B2:B16;"Boeken") geeft 51 euro: 46 voor de kleding en 5 voor de boeken. Dat klopt omdat een rij maar één categorie heeft. Vraag je naar de kleding of de verkopen van Sofie, dan kan een rij aan beide voldoen. De 19 euro kleding van Sofie telt dan dubbel, en die trek je er weer van af.

Waarom werkt mijn SOMMEN.ALS niet?

SOMMEN.ALS is strenger dan SOM.ALS, en dat is een geluk: een deel van de fouten zie je meteen. De rest geeft een geloofwaardig fout bedrag of een stille nul. Dit zijn de oorzaken die je het vaakst tegenkomt, telkens met de oplossing.

De formule geeft #WAARDE!

Meestal zijn de bereiken niet even groot. Criteriumbereik en optelbereik moeten naar hetzelfde aantal rijen en kolommen verwijzen, anders geeft SOMMEN.ALS #WAARDE! (Microsoft). =SOMMEN.ALS(C2:C16;B2:B16;"Kleding";E2:E15;"Sofie") loopt daarop vast, omdat E2:E15 een rij korter is. SOM.ALS is daar toegeeflijker in (Microsoft), wat een verschoven bereik juist moeilijker te zien maakt.

Het optelbereik staat achteraan

Bij SOM.ALS is het optelbereik het derde argument, bij SOMMEN.ALS het eerste, en Microsoft wijst daar zelf op (Microsoft). Wie =SOMMEN.ALS(B2:B16;"Kleding";C2:C16) schrijft, geeft de functie een criterium zonder eigen bereik. Excel aanvaardt dat niet.

Zet je een SOM.ALS om naar SOMMEN.ALS om er een voorwaarde bij te zetten, verplaats dan eerst het optelbereik naar voren, en voeg daarna pas het nieuwe paar toe.

Het resultaat is 0

Controleer eerst of je twee voorwaarden op dezelfde kolom eist die niet samen kunnen, zoals hierboven. Kijk daarna naar tekst zonder aanhalingstekens, want Microsoft noemt die als eerste oorzaak van een onverwachte 0 (Microsoft). Ook spaties in de cellen en ">G2" in plaats van ">"&G2 geven een nul. In de foutzoeker van SOM.ALS staan ze allemaal uitgewerkt.

Welke functies lijken op SOMMEN.ALS?

SOMMEN.ALS heeft twee naaste familieleden, en alle drie lezen ze hun paren op dezelfde manier. Ken je er één, dan schrijf je de andere zonder veel nadenken.

Wil je tellen in plaats van optellen, lees dan AANTALLEN.ALS met voorbeelden. Over het gemiddelde met voorwaarden gaat GEMIDDELDE.ALS en GEMIDDELDEN.ALS. Een overzicht van de formules die je het vaakst nodig hebt, vind je in de 12 belangrijkste Excel-formules, en elke functie met haar Nederlandse en Engelse naam staat op het Excel-spiekbriefje.

Wil je SOMMEN.ALS echt in de vingers krijgen, volg dan module 4 van de Excel-cursus. Zes korte lessen op het blad van Tweede Kans, van AANTAL.ALS tot GEMIDDELDE.ALS, en de eerste modules zijn gratis.